افزایش چشمگیر استفاده از اظهارنامههای پیشفرض مالیاتی در سال ۱۴۰۳
آمارهای جدید سازمان امور مالیاتی کشور نشان میدهد طرح اظهارنامه پیشفرض مالیاتی در دومین سال اجرا با استقبال بسیار بیشتری از سوی مؤدیان روبهرو شده است.
طبق دادههای رسمی، در سال عملکرد ۱۴۰۲، حدود ۱۳ هزار و ۶۱۷ مؤدی از این روش برای ارسال اظهارنامه خود استفاده کردند که جمع مالیات ابرازی آنها نزدیک به ۵.۸ هزار میلیارد تومان بود. اما در عملکرد مالیاتی سال ۱۴۰۳، تعداد مؤدیان استفادهکننده از اظهارنامههای پیشفرض به ۲۴ هزار و ۴۲۴ نفر رسید و میزان مالیات ابرازی نیز با رشد قابلتوجهی به ۱۵.۲ هزار میلیارد تومان افزایش یافت.
به این ترتیب، این طرح در فاصله یک سال توانسته رشد ۸۰ درصدی در تعداد اظهارنامهها و افزایش ۱۶۲ درصدی در مبلغ مالیاتهای ابرازی را به ثبت برساند.
اظهارنامه پیشفرض مالیاتی چیست و چه هدفی دارد؟
طرح اظهارنامه پیشفرض با هدف تسهیل فرآیند اظهار مالیات برای صاحبان کسبوکارهای مشمول تبصره ۱۰۰ قانون مالیاتهای مستقیم راهاندازی شد.
این دسته از مؤدیان معمولاً فروش یا درآمدی بالاتر از سقف تعیینشده در قانون بودجه دارند اما همچنان مشمول نظام مالیاتی سادهشده محسوب میشوند.
در این طرح، اظهارنامه بهصورت خودکار و بر اساس دادههای واقعی نظیر تراکنشهای بانکی، سوابق فروش و اطلاعات ثبتشده در پایگاههای داده ملی آماده میشود. مؤدی تنها کافی است اطلاعات پیشنهادی را تأیید یا در صورت نیاز، ویرایش و سپس ارسال کند.
دستاوردهای کلیدی اجرای طرح اظهارنامه پیشفرض
۱. کاهش زمان رسیدگی و حسابرسی مالیاتی:
استفاده از دادههای تجمیعی باعث شده نیاز به بررسیهای طولانی حذف و روند رسیدگیها کوتاهتر شود.
۲. افزایش دقت و سرعت در وصول مالیات:
خودکارسازی فرآیند اظهار، خطاهای انسانی را به حداقل رسانده و امکان برنامهریزی دقیقتر درآمدی برای دولت را فراهم کرده است.
۳. اعتماد بیشتر میان مؤدیان و سازمان امور مالیاتی:
شفافیت اطلاعات و حذف مراحل زمانبر باعث شده بسیاری از فعالان اقتصادی، همکاری بیشتری با نظام مالیاتی داشته باشند.
گام مهم در مسیر هوشمندسازی نظام مالیاتی کشور
به گفته کارشناسان، افزایش استقبال از اظهارنامههای پیشفرض بیانگر اعتماد روزافزون مؤدیان به سامانههای هوشمند مالیاتی است.
این رویکرد نهتنها به کاهش فرار مالیاتی کمک میکند بلکه مسیر را برای تحقق عدالت مالیاتی و دیجیتالی شدن کامل فرآیندهای مالیاتی هموار میسازد.
انتظار میرود در سالهای آینده، با توسعه زیرساختهای هوش مالیاتی و اتصال دادههای اقتصادی کشور، طرح اظهارنامه پیشفرض به یکی از ارکان اصلی نظام مالیاتی مدرن ایران تبدیل شود.